سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

21

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

( 1 ) و از جمله قول خداى تعالى كه بازهم در سورهء بقره است : « الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ سِرًّا وَ عَلانِيَةً » « 1 » ، عكرمه از ابن عبّاس روايت كرده ، مىگويد : على ( ع ) فقط چهار درهم داشت ، يك درهم را ، شب صدقه داد و يك درهم را در روز ، و يك درهم را در نهان ، و يك درهم را آشكارا . بدين جهت آيهء مباركه دربارهء وى نازل شد . ( 2 ) و از جمله ، اين آيهء مباركه در سورهء آل عمران : « فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَكُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَكُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَكُمْ . . . » « 2 » ، جابر بن عبد اللّه ، در روايتى كه ارباب سير و نويسندگان از او نقل كرده‌اند ، مىگويد : گروهى از ( مسيحيان ) نجران به خدمت رسول خدا ( ص ) رسيدند كه در آن ميان ، اسقف اعظم و همچنين گروهى از بزرگان دين مسيح به همراه او بودند ، پرسيدند : پدر موسى ( ع ) كه بود ؟ پيامبر ( ص ) فرمود : « عمران » . گفتند : پدر شما كيست ؟ فرمود : « پدر من عبد اللّه بن عبد المطّلب است » پرسيدند : پس پدر عيسى ( ع ) كه بود ؟ پيامبر ( ص ) به انتظار وحى لحظه‌اى سكوت اختيار كرد ، اين آيه نازل شد : « إِنَّ مَثَلَ عِيسى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرابٍ » « 3 » گفتند : ما چنين چيزى را در ميان مطالبى كه بر پيامبران ما وحى شده است سراغ نداريم ، پيامبر ( ص ) فرمود : شما دروغ مىگوييد ! اينجا بود كه آيهء شريفه نازل شد : « فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ ما جاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَكُمْ . . . » « 4 » ( 3 ) گفتند : شما سخنى منصفانه گفتيد ، چه وقت مباهله كنيم ؟ فرمود : « فردا - إن شاء اللّه - » با اين وعده از خدمت پيامبر ( ص ) رفتند و به يكديگر گفتند اگر او با جمعى از اصحابش آمد با او مباهله كنيد زيرا او پيامبر نيست اما اگر با اهل بيت خود آمد مبادا مباهله كنيد كه او پيامبر راستگوست و اگر با او مباهله كنيد بيقين هلاك خواهيد شد ! سپس رسول خدا ( ص ) به مردم مدينه و نواحى پيام فرستاد و به همه خبر داد . اين بود كه هيچ كس در خانه نماند حتى دختران

--> ( 1 ) بقره ( 2 ) آيهء 274 : آنها كه اموال خود را به هنگام شب و روز ، پنهان و آشكارا انفاق مىكنند مزدشان نزد پروردگارشان است . ( 2 ) آل عمران ( 3 ) آيهء 61 : بگو ( اى پيامبر ) : بياييد ما فرزندان خود را دعوت مىكنيم شما هم فرزندان خود را ، ما زنان خويش را دعوت مىكنيم شما هم زنان خويش را ، ما از نفوس خويش دعوت مىكنيم شما هم از نفوس خويش . ( 3 ) آل عمران ( 3 ) آيهء 59 : همانا مثل عيسى ( ع ) در نزد خدا ، همچون مثل آدم است كه او را از خاك آفريد . ( 4 ) آل عمران ( 3 ) آيهء 61 : هرگاه بعد از علم و دانشى كه ( دربارهء مسيح ) به تو رسيده ( باز ) كسانى با توبه محاجّه و ستيز برخيزند به آنها بگو : بياييد ما فرزندان خود را دعوت مىكنيم و شما هم فرزندان خود را . . .